Theo các ghi nhận trong y học bản địa, cây có thể được dùng để hỗ trợ ngăn ngừa tình trạng tóc bạc, làm đẹp móng tay, đồng thời được sử dụng trong các trường hợp liên quan đến rối loạn chuyển hóa và bệnh lý thường gặp như tiểu đường, các bệnh liên quan đến da vàda niêm, bệnh vềda, bệnh hoa liễu, gout, hoặc một số dạng tổn thương/“vết cín” ở da. Những công dụng này thường đi kèm với việc dùng lá non, chồi non theo dạng chế biến tại chỗ hoặc sử dụng như một loại rau xanh bổ sung thường ngày, hướng tới mục tiêu duy trì sức khỏe và nâng cao thể trạng cộng đồng (Jayashree & Gopukumar, 2018; Gustiar & cs., 2023).

Về thành phần dinh dưỡng và hoạt chất, lá Bina chaya được ghi nhận chứa hàm lượng các nhóm chất dinh dưỡng khá phong phú. Kết quả phân tích cho thấy lá có carbohydrate khoảng 41,895%, chất xơ thô 31,165%, protein 7,68%, các chất vô cơ 4,85%, chất béo 1,145%, nước 13,35% và năng lượng khoảng 14,6 MJ/kg lá tươi (Weleh & Saronee, 2019). Ngoài các nhóm chất kể trên, lá còn được báo cáo chứa hầu hết các loại axit amin, đồng thời giàu nhiều vitamin thiết yếu như carotene, vitamin A, vitamin C, niacin, riboflavin và thiamin. Đáng chú ý, Bina chaya còn có các hợp chất chuyển hóa thứ cấp như flavonoid, saponin, alkaloid và terpenoid—đây là những nhóm chất có khả năng liên quan đến đặc tính sinh học của cây (Panghal & cs., 2021). Trong bối cảnh nhu cầu xã hội ngày càng tăng đối với các sản phẩm thực phẩm sạch, lành mạnh và giàu giá trị dinh dưỡng, các loài rau xanh giàu hoạt chất sinh học như Bina chaya được xem là có triển vọng đóng góp vào chế độ dinh dưỡng và hỗ trợ cải thiện sức khỏe cộng đồng. Để đưa cây Bina chaya vào sản xuất bền vững, việc phát triển mô hình canh tác và tạo nguồn giống ổn định là yêu cầu quan trọng; tuy nhiên, nghiên cứu cũng cho thấy việc nhân giống ngoài tự nhiên gặp nhiều khó khăn do cây khó đậu quả, số lượng hạt thấp và tỷ lệ nảy mầm không cao (van Welzen & Fernández-Casas, 2017; Ross-Ibarra & Molina-Cruz, 2002).

Từ thực tiễn về nhu cầu phát triển nguồn cây giống phục vụ canh tác và khai thác giá trị dinh dưỡng–dược liệu, nhiều nghiên cứu đã tập trung tìm giải pháp nhân giống hữu tính và/hoặc nhân giống vô tính nhằm nâng cao khả năng sinh trưởng, rút ngắn thời gian tạo cây con và tăng tỷ lệ sống. Trong số đó, dù phương pháp nhân giống bằng hạt thường được xem là cách tiếp cận cơ bản, nhưng với Cnidoscolus aconitifolius (Bina chaya) thực tế lại cho thấy các trở ngại liên quan đến quá trình hình thành quả và chất lượng hạt, dẫn đến khả năng tạo cây con từ hạt không ổn định. Do đó, giâm hom được xem là hướng phù hợp hơn để chủ động nguồn cây giống, đồng thời cho phép kiểm soát tương đối đồng đều về mặt chất lượng vật liệu ban đầu.

Các kết quả trước đây cũng cho thấy hiệu quả giâm cành có thể thay đổi đáng kể tùy thuộc vào vị trí đoạn cành và điều kiện xử lý ra rễ. Chẳng hạn, khi sử dụng các loại cành khác nhau như cành ngọn, cành bánh tẻ và cành gốc, một số báo cáo ghi nhận cành bánh tẻ và cành gốc có xu hướng cho khả năng sinh trưởng cũng như khả năng ra rễ tốt hơn so với cành ngọn (Gustiar & cs., 2023). Tuy nhiên, để chuyển hóa kết quả nghiên cứu sang ứng dụng sản xuất, vẫn cần làm rõ đồng thời các yếu tố cấu thành tổ hợp giâm hom: (i) “đoạn cắt” (tức vị trí đoạn cành sử dụng làm hom), (ii) tác nhân kích thích ra rễ (loại và nồng độ chất điều hòa sinh trưởng/hoạt chất kích thích), và (iii) loại giá thể nhằm tạo điều kiện tối ưu cho hình thành rễ và phát triển chồi. Bên cạnh đó, các nghiên cứu trước đây có thể chưa đánh giá đầy đủ hiệu quả riêng rẽ của từng loại đoạn cành khi kết hợp với các công thức xử lý cụ thể, cũng như chưa làm rõ mối liên hệ giữa chỉ tiêu ra rễ–sinh trưởng với các chỉ tiêu sinh lý liên quan đến khả năng quang hợp và trạng thái sinh trưởng của cây con.

Trên cơ sở những khoảng trống nêu trên, nghiên cứu hiện tại được thực hiện nhằm xác định ảnh hưởng của vị trí đoạn cắt cành, tác nhân kích thích ra rễ và thành phần giá thể đến khả năng nhân giống cây Bina chaya bằng phương pháp giâm hom. Thông qua đánh giá tổng hợp các chỉ tiêu ra rễ và sinh trưởng của hom sau giâm (đặc biệt là các chỉ tiêu phản ánh số lượng–kích thước hệ rễ, khả năng ra chồi và sự phát triển lá), đồng thời xem xét các chỉ tiêu sinh lý/quang hợp như SPAD và Fv/Fm, nghiên cứu hướng đến làm rõ tổ hợp tối ưu để tạo cây con khỏe mạnh. Kết quả kỳ vọng có ý nghĩa ứng dụng trong việc đề xuất quy trình nhân giống giâm hom hiệu quả, giúp tăng tính chủ động về nguồn cây giống, rút ngắn thời gian tạo cây con và hỗ trợ phát triển sản xuất bền vững cho Bina chaya.