Ảnh minh họa: Internet

Theo J. Parnell và cs (2002), họ Sim (Myrtaceae) gồm 14 chi, 204 loài, chủ yếu là cây gỗ hoặc cây bụi, phân bố chủ yếu ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới; theo phân loại của J.M. Christenhusz Maarten và W. Byng James (2016), họ Sim có 132 chi và 5.950 loài; Thực vật chí Trung Quốc ghi nhận 13 chi, 122 loài. Tại Việt Nam, theo Phạm Hoàng Hộ họ Sim gồm 14 chi, 101 loài; còn theo Nguyễn Tiến Bân (2003), họ này có 15 chi với 107 loài. Trong đó, loài Tiểu sim (Rhodamnia dumetorum) phân bố ở Quảng Ninh, Thanh Hóa, Quảng Trị, Thừa Thiên - Huế, Đà Nẵng, Nam Bộ; Trâm tích lan (Syzygium zeylanicum) phân bố ở Kon Tum, TP Hồ Chí Minh.

Hiện nay, tinh dầu của một số loài thuộc họ Sim được sử dụng rộng rãi trên thế giới trong chăm sóc răng miệng (được sử dụng như một chất khử trùng và giảm đau có hiệu quả), chống lại một số vi khuẩn (chống nhiễm trùng) và nấm. Do có các hoạt tính sinh học khác nhau, một số tinh dầu thuộc họ Sim được sử dụng trong kem đánh răng, nước súc miệng, xà phòng và các mặt hàng mỹ phẩm. Thành phần chính của các loại tinh dầu này chủ yếu thuộc nhóm Monoterpene và   Sesquiterpes   như: α-pinene, β-caryophyllene, α-humulene, humulene epoxide, eugenyl acetate... Ngoài ra, tinh dầu của Đinh hương (Syzygium aromaticum)còn có tiềm năng chống bệnh ung thư và có khả năng tiêu diệt một số loại côn trùng; tinh dầu của Syzygium gardneri  có  hoạt  động  kháng  khuẩn  chống  lại  vi  khuẩn Gram dương và Gram âm cũng như chống lại nấm Candida albicans và C. glabrata.

Ở Việt Nam, nhiều loài trong họ Sim đã được sử dụng làm thuốc chữa bệnh và cho tinh dầu. Tuy nhiên, chưa có công trình nào nghiên cứu về tinh dầu của 2 loài Tiểu sim và Trâm tích lan được công bố. Do vậy, nghiên cứu được thực hiện nhằm mục đích xác định các thành phần hóa học trong tinh dầu của loài Tiểu sim và Trâm tích lan,đồng thời xem xét các hoạt tính sinh học tiềm năng có trong tinh dầu có thể chống lại một số tác nhân gây bệnh. Những kết quả này có thể là cơ sở cho việc nghiên cứu sản xuất các chất có hoạt tính sinh học mới có tác dụng chữa bệnh và có ý nghĩa thương mại như: thuốc Alpha Pinene từ tinh dầu loài R. dumetorum có tác dụng kháng viêm, chống nhiễm khuẩn. Cũng có thể kết hợp tinh dầu loài loài R. dumetorum với các hoạt chất Anethol, Borneol, Camphene, Cineol và Fenchone để sản xuất thuốc làm tan sỏi tiết niệu. Ngoài ra, tinh dầu loài S. zeylanicum có thể được sử dụng làm thuốc điều trị bệnh lo âu, trầm cảm và hỗ trợ điều trị bệnh xoang...

Kết  quả  nghiên  cứu  đã  cung  cấp  thông  tin  về  thành phần hóa học trong tinh dầu từ lá của loài Tiểu sim và Trâm tích lan ở Khu bảo tồn thiên nhiên Kẽ Gỗ, tỉnh Hà Tĩnh. Các thành phần hóa học trong tinh dầu lá của R. tomentosa và S. zeylanicum chứa một số hợp chất chính có khả năng tiêu diệt vi khuẩn, chống lại một số loại nấm và có tiềm năng chống bệnh ung thư. Ngoài ra, kết quả nghiên cứu cũng cho thấy sự khác nhau đáng kể về một số thành phần có hàm lượng cao như: α-pinene, β-pinene, Eugenol, β-caryophyllene, α-humulene, Bicyclogermacrene, Caryophyllene oxide, Limonene... ở các loài khác nhau thuộc cùng một chi. Đây là những dẫn liệu đầu tiên về thành phần hóa học trong tinh dầu của 2 loài này.