Đồng bằng sông Cửu Long là vựa lúa quan trọng, sản xuất khoảng 90% lượng gạo xuất khẩu của cả nước. Kiên Giang là một trong những tỉnh sản xuất lúa quan trọng ở ĐBSCL. Trong năm 2015, lượng lúa chất lượng cao xuất khẩu chiếm 70% sản lượng lúa của tỉnh Kiên Giang (Đ.T.Chánh & Phi Tiễn, 2015).

Bệnh lem lép hạt có thể do nhiều tác nhân khác nhau gây ra như nấm, vi khuẩn, vi rút, điều kiện thời tiết, côn trùng, và dinh dưỡng. Trong số các tác nhân trên, nấm bệnh là tác nhân gây hại quan trọng nhất (Mew & Gonzales, 2002; Mew & Misra, 1994). Nấm bệnh Curvularia sp. và Fusarium sp. là tác nhân gây bệnh nặng nhất, hiện diện trên hạt tất cả các giống lúa tại An Giang, Đồng Tháp, Tiền Giang, Vĩnh Long, Cần Thơ, Hậu Giang và Trà Vinh trong các vụ lúa của năm 2011 (Trần Thị Thu Thủy và cs., 2012). Điều này khiến người nông dân luôn lo lắng, nhất là khi cây lúa đến giai đoạn trổ và chín, bởi bệnh ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và gián tiếp đến phẩm chất gạo, dẫn đến giảm thị trường xuất khẩu gạo trên thế giới. Vì vậy, các nghiên cứu về thành phần nấm gây hại cụ thể ở từng địa phương và biện pháp thân thiện môi trường giúp quản lý bệnh lem lép hạt lúa đang cấp thiết.

Hiện nay, sự chọn lựa của đa số nông dân trồng lúa trong việc quản lý bệnh lem lép hạt là sử dụng thuốc hóa học đơn thuần. Biện pháp này tuy mang lại hiệu quả cao nhưng lại ảnh hưởng môi trường sống. Biện pháp sử dụng các loại dịch trích thực vật thân thiện với môi trường đang được nghiên cứu để quản lý nấm gây bệnh lem lép hạt lúa. Hiệu quả của việc sử dụng dịch trích thực vật luôn rất thấp, người nông dân ít chấp nhận. Trong tình hình này, nghiên cứu hiệu quả của dịch trích thực vật đơn thuần hay dịch trích thực vật kết hợp kẽm ở nồng độ thấp đã được thực hiện tại bộ môn Bảo vệ Thực vật, Trường Đại học Cần Thơ. Cây lúa được xử lý bằng cách ngâm hạt và phun dịch trích lá sống đời (Kalanchoe pinnata) tươi hoặc héo; lá cỏ hôi (Eupatorium odoratum) héo hoặc lá cỏ cứt heo (Ageratum conyzoides) tươi giúp giảm bệnh cháy lá và ức chế sự hình thành bào tử từ các vết bệnh (Trần Thị Thu Thủy và cs., 2015). Hình thức ngâm hạt và phun qua lá với dịch trích cỏ hôi và cỏ cứt heo giúp giảm bệnh cháy lá, đốm nâu, đốm vằn và cháy bìa lá trên giống Jasmine 85 với hiệu quả giảm tỷ lệ bệnh của 2 lọai dịch trích trên thay đổi tùy theo loại bệnh và các địa điểm thí nghiệm thuộc huyện Cờ Đỏ (thành phố Cần Thơ), huyện Phụng Hiệp (Hậu Giang) và huyện Gò Quao (Kiên Giang).

Qua điều tra thành phần nấm hại trên hạt lúa trong vụ Đông Xuân 2016-2017 tại huyện Hòn Đất, tỉnh Kiên Giang, kết quả đã ghi nhận có 12 loại nấm xuất hiện với tần suất khác nhau. Trong số các loại nấm này, ba loại nấm gây hại quan trọng và phổ biến là Curvularia sp., Trichoconis padwickii, Fusarium spp. Kết quả khảo sát hiệu quả ức chế sự phát triển khuẩn ty nấm ở điều kiện in vitro ghi nhận dịch trích lá dừa cạn hay lá móng tay cho hiệu quả tốt cả trên Curvularia sp. và Fusarium sp. Nghiệm thức dịch trích lá mù u không cho hiệu quả ức chế như mong muốn. Việc kết hợp kẽm acetate vào dịch trích thực vật giúp tăng hiệu quả ức chế sự phát triển sợi nấm.

Trong các nghiên cứu tiếp theo, nồng độ kẽm acetate sẽ được giảm. Đồng thời, các nghiên cứu hiệu quả của dịch trích thực vật hay hỗn hợp dịch trích thực vật và kẽm acetate sẽ được thực hiện ở điều kiện nhà lưới.