Tác động tiêu cực đến sức khỏe tinh thần của người cha có thể đạt mức cao nhất vào một năm sau khi em bé chào đời. Ảnh: Shutterstock

Ở Thụy Điển, các ông bố ít có khả năng được chẩn đoán mắc bệnh tâm thần trong thời gian vợ mang thai và những tháng ngay sau khi con chào đời. Nhưng xu hướng này đảo ngược theo thời gian. Một nghiên cứu mới được công bố trên Tạp chí JAMA Network Open cho thấy các chẩn đoán về trầm cảm và các bệnh liên quan đến căng thẳng tăng lên khoảng một năm sau khi sinh con. Nghiên cứu này được thực hiện bởi các nhà khoa học tại Viện Karolinska ở Thụy Điển và Đại học Tứ Xuyên ở Trung Quốc.

"Quá trình chuyển đổi sang vai trò làm cha thường bao gồm cả những trải nghiệm tích cực và một loạt những áp lực mới," Jing Zhou, Nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Viện Y học Môi trường, Viện Karolinska và là đồng tác giả chính của bài báo, cho biết. "Nhiều người trân trọng những khoảnh khắc thân mật với con cái, đồng thời mối quan hệ với bạn đời có thể bị ảnh hưởng và chất lượng giấc ngủ có thể suy giảm, điều này có thể góp phần làm tăng nguy cơ mắc các vấn đề về sức khỏe tâm thần."

Nghiên cứu theo dõi hơn 1 triệu ông bố trên khắp Thụy Điển

Các nhà nghiên cứu đã phân tích dữ liệu từ hơn một triệu người cha có con sinh ra ở Thụy Điển trong khoảng thời gian từ năm 2003 đến năm 2021. Sử dụng các sổ đăng ký quốc gia được liên kết, họ theo dõi thời điểm nam giới nhận được các chẩn đoán tâm thần mới, bắt đầu từ một năm trước khi mang thai và tiếp tục cho đến khi đứa trẻ tròn một tuổi.

Số ca chẩn đoán trầm cảm và căng thẳng tăng lên sau một năm

Kết quả nghiên cứu cho thấy các chẩn đoán tâm thần trở nên ít phổ biến hơn trong thời kỳ mang thai và những tháng đầu sau khi sinh so với năm trước khi mang thai. Sau một năm kể từ khi sinh, các chẩn đoán liên quan đến lo âu và lạm dụng chất gây nghiện đã trở lại mức độ như trước khi mang thai. Ngược lại, trầm cảm và các rối loạn liên quan đến căng thẳng lại cho thấy sự gia tăng rõ rệt. Các chẩn đoán này đã tăng hơn 30% so với tỷ lệ trước khi mang thai.

"Sự gia tăng muộn màng về tỷ lệ trầm cảm là điều không ngờ tới và nhấn mạnh sự cần thiết phải chú ý đến các dấu hiệu cảnh báo về sức khỏe tâm thần kém ở các ông bố rất lâu sau khi con họ chào đời", theo lời Donghao Lu, Giảng viên cao cấp và Phó giáo sư tại Viện Y học Môi trường, Viện Karolinska, đồng thời là tác giả chính của bài báo.

Hỗ trợ kịp thời cho sức khỏe tâm thần của các ông bố

Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng kết quả của họ dựa trên chẩn đoán lâm sàng, có nghĩa là những người đàn ông không tìm kiếm sự chăm sóc y tế có thể không được đưa vào nghiên cứu. Tuy nhiên, kết quả này nhấn mạnh thời điểm mà các ông bố có thể dễ bị tổn thương nhất trong giai đoạn đầu làm cha.

Jing Zhou cho biết: "Bằng cách xác định các giai đoạn dễ bị tổn thương hơn, các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe và các bên liên quan khác có thể dễ dàng hỗ trợ hơn. Trầm cảm sau sinh thường được thảo luận đối với các bà mẹ mới sinh, nhưng sức khỏe của người cha cũng rất quan trọng, cả đối với bản thân họ và đối với cả gia đình."