Theo Cục Sở hữu trí tuệ, mặc dù số lượng đơn nhãn hiệu và kiểu dáng công nghiệp có giảm, nhưng điều đáng mừng là số đơn sáng chế trong nước và quốc tế vẫn giữ tốc độ tăng ổn định.

Theo thống kê chưa đầy đủ của cục SHTT, chỉ tính riêng năm 2011, đã có trên 1.500 vụ vi phạm nhãn hiệu, hơn 100 vụ vi phạm kiểu dáng công nghiệp, 4 vụ vi phạm sáng chế/giải pháp hữu ích và gần 40 vụ vi phạm về chỉ dẫn địa lý bị xử lý, với số tiền phạt gần 10 tỷ đồng.

Tài sản sở hữu trí tuệ là vấn đề khiến giới công nghệ phiền lòng khi vừa giúp xây dựng đế chế từ sự đổi mới, lại vừa dễ thành trò cười khi cố gắng ngăn cản đối thủ sử dụng tính năng nhỏ nhặt.

Trung bình mỗi năm, Thanh tra Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp nhận từ 10 – 20 hồ sơ đề nghị xử lý các hành vi vi phạm liên quan đến sáng chế dược phẩm. Tuy nhiên, công tác xử lý của các cơ quan chức năng còn vấp phải nhiều khó khăn, mà một trong những nguyên nhân nằm ở chính nhận thức của doanh nghiệp. Đại Đoàn Kết đã có cuộc trao đổi với ông Phạm Văn Toàn – Trưởng phòng Thanh tra số 3 – Bộ Khoa học và Công nghệ xung quanh vấn đề này.

Các cơ quan nhà nước liên quan đến hoạt động sở hữu trí tuệ (SHTT) chỉ định hướng cho doanh nghiệp những gì được làm, không được làm mà không đi làm thay cho doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế.

Với Danh mục sản phẩm phần mềm và nội dung số đã đăng ký quyền sở hữu trí tuệ, Bộ TT&TT sẽ có sở cứ để tăng cường bảo hộ sở hữu trí tuệ cho các sản phẩm CNTT sản xuất trong nước.

Nhãn mác và chỉ dẫn địa lý khác biệt ở chỗ một bên là tài sản DN, một bên là tài sản của cộng đồng. Trước vấn đề chỉ dẫn địa lý của hàng loạt Phú Quốc và Buôn Ma Thuột bị các Cty nước ngoài đăng ký sở hữu trí tuệ, chúng ta cần bình tĩnh cân nhắc các khía cạnh của bảo hộ chỉ dẫn địa lý.

Tài nguyên thông tin sáng chế đã được công bố hiện nay là rất lớn. Trong số hơn 50 triệu sáng chế của toàn thế giới, chỉ một phần rất nhỏ là có nộp đơn đăng ký sáng chế tại nước ta (tính đến hết năm 2010 có khoảng 35 ngàn đơn đăng ký sáng chế nộp vào Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam). Số sáng chế còn lại, chúng ta có thể khai thác và ứng dụng vào sản xuất, kinh doanh mà không cần phải xin phép chủ sở hữu.

Có nhiều nhà khoa học và cả những người “nông dân”, hay doanh nghiệp làm khoa học song khi có kết quả lại không biết cần bảo vệ tài sản trí tuệ của mình như thế nào. Thế nhưng điều này đã được hỗ trợ đặc lực từ công tác tư vấn, hỗ trợ phát triển từ trung ương đến địa phương, đáng ghi nhận trong suốt thời gian qua.

Tài sản trí tuệ là một loại tài sản vô hình, không thể xác định bằng các đặc điểm vật chất của chính nó nhưng lại có giá trị lớn và có khả năng sinh ra lợi nhuận. Là thước đo hiệu quả kinh doanh, sức cạnh tranh và khả năng phát triển của doanh nghiệp cả trước mắt và trong tương lai. Tuy nhiên, đến nay tài sản trí tuệ vẫn chưa được phát huy hết tiềm năng, mà một trong những nguyên nhân quan trọng là việc định giá loại tài sản này vẫn còn gặp một số bất cập.