Trí tuệ nhân tạo [ Đăng ngày (28/02/2026) ]
Quy trình đạo đức về việc sử dụng có trách nhiệm trí tuệ nhân tạo tạo sinh cho mục đích nghiên cứu trong giáo dục đại học
Nghiên cứu này do các tác giả Ahmed Alduais (Khoa Khoa học Giáo dục, Trường Cao đẳng Giáo dục, Đại học Qatar, Doha, Qatar - Khoa Tâm lý học, Đại học Khoa học và Công nghệ Na Uy, Trondheim, Na Uy), Saba Qadhi (Khoa Khoa học Giáo dục, Trường Cao đẳng Giáo dục, Đại học Qatar, Doha, Qatar), Youmen Chaaban (Trung tâm Nghiên cứu Giáo dục, Trường Cao đẳng Giáo dục, Đại học Qatar, Doha, Qatar) và Majeda Khraisheh (Khoa Kỹ thuật Hóa học, Đại học Qatar, Doha, Qatar) thực hiện.

Hình minh họa. Nguồn Internet
Việc sử dụng ngày càng nhiều trí tuệ nhân tạo tạo sinh trong nghiên cứu giáo dục đại học đòi hỏi các quy trình chặt chẽ để sử dụng một cách có trách nhiệm. Nhu cầu này phát sinh từ nguy cơ lạm dụng và sự không chắc chắn hiện tại xung quanh các vấn đề đạo đức và quyền sở hữu trí tuệ. Việc thiếu các quy định rõ ràng về tính minh bạch trong việc sử dụng AI, cùng với bản chất "hộp đen" của nhiều hệ thống AI, làm dấy lên lo ngại về khả năng tái tạo kết quả và nguy cơ cho ra kết quả sai lệch hoặc giả mạo. Bài báo này tập trung cụ thể vào các công cụ AI tạo sinh (ví dụ: các mô hình ngôn ngữ tự nhiên như ChatGPT, các nền tảng chuyên dụng cho nghiên cứu như Elicit/SciSpace). Bài báo này trình bày quy trình ĐẠO ĐỨC (tức là: Xác định mục đích, Khám phá kỹ lưỡng các lựa chọn, Sử dụng công cụ phù hợp, Kiểm tra và xác minh kết quả, Trích dẫn và tham khảo chính xác, Công khai thừa nhận việc sử dụng AI và Xem xét hướng dẫn của nhà xuất bản), một hướng dẫn chi tiết được thiết kế để hướng dẫn các nhà nghiên cứu trong việc tích hợp AI tạo sinh một cách có đạo đức và có trách nhiệm vào công trình của họ. Quy trình này được xây dựng thông qua nhiều bước, bao gồm đánh giá khoa học về các xu hướng hiện tại, xem xét có hệ thống kinh nghiệm của các nhà nghiên cứu và phân tích chính sách dựa trên 74 tài liệu từ nhiều bên liên quan khác nhau (chính quyền, trường đại học, nhà xuất bản và cẩm nang xuất bản). Phân tích này đã định hình việc tạo ra một danh sách kiểm tra gồm bảy tiêu đề, chín mục, bao gồm các khía cạnh chính của việc sử dụng AI một cách có trách nhiệm, từ việc thiết lập các mục tiêu nghiên cứu rõ ràng đến việc kiểm tra kết quả đầu ra và công khai thừa nhận sự hỗ trợ của AI. Giao thức ETH-ICAL đưa ra các ví dụ thực tiễn và giải thích chi tiết cho từng mục, nhấn mạnh tầm quan trọng của kiến thức về trí tuệ nhân tạo và việc lựa chọn cẩn thận các công cụ phù hợp.
Bài viết cũng nhấn mạnh sự cần thiết quan trọng của việc kiểm tra nội dung do AI tạo ra để giảm thiểu rủi ro sai sót và thông tin bịa đặt ("ảo giác"). Quy trình kết quả cung cấp một hướng dẫn thực tiễn và dễ sử dụng cho các nhà nghiên cứu, khuyến khích các hoạt động AI có trách nhiệm và duy trì tính liêm chính học thuật. Quy trình ETHICAL cung cấp một công cụ hữu ích để quản lý lĩnh vực phức tạp của AI trong nghiên cứu, cuối cùng dẫn đến các công trình học thuật cởi mở, đáng tin cậy và có đạo đức hơn. Việc chấp nhận rộng rãi công nghệ này có thể cải thiện đáng kể việc sử dụng trí tuệ nhân tạo một cách có trách nhiệm trong giáo dục đại học, xây dựng lòng tin và thúc đẩy sự phát triển tri thức.


ctngoc
Theo Tạp chí AI, Tập 46 Số 4 (2025) DOI: 10.1002/aaai.70047
In bài viết  
Bookmark
Ý kiến của bạn

Xem nhiều

Tiêu điểm

Vị thế của Việt Nam và khát vọng trên bản đồ trí tuệ nhân tạo thế giới
Biến đổi khí hậu làm gia tăng tình trạng kháng thuốc trên toàn cầu
Việt Nam lần đầu xây dựng cơ sở dữ liệu DNA cho sinh vật biển
INNO-FOUNDATION – Tư duy khởi tạo từ con số 0
Cần Thơ tổ chức Chương trình Mekong Mentorship thúc đẩy phát triển sản phẩm OCOP gắn với đổi mới sáng tạo
Khởi nghiệp sáng tạo bắt đầu từ những thay đổi nhỏ
Chuyển đổi số tại Cần Thơ: Thực trạng và giải pháp hoàn thiện hệ thống chính sách nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo của các doanh nghiệp
86.000 trận động đất bí ẩn được AI tiết lộ ở Yellowstone
Nỗ lực hoàn thiện hạ tầng công nghệ thông tin, đảm bảo kết nối thông suốt
Tập trung cao độ cho phát triển kinh tế - xã hội thành phố
Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác đối ngoại
Lãnh đạo UBND thành phố Cần Thơ làm việc với Sở Khoa học và Công nghệ về tình hình hoạt động sau khi hợp nhất ba địa phương
Hội đồng tư vấn, giao trực tiếp tổ chức chủ trì nhiệm vụ KH&CN (Tư vấn và chứng nhận Tiêu chuẩn ISO 9001:2015 – Hệ thống quản lý chất lượng - Các yêu cầu và Tiêu chuẩn ISO 14001:2015 – Hệ thống quản lý môi trường) thuộc Chương trình NSCL năm 2025
Khám phá ra protein quan trọng đằng sau sức mạnh chống lão hóa của việc tập thể dục
4 triệu chứng chính của ung thư đại tràng
Siêu thị số  
 
Thuật toán học tăng cường cải tiến dựa trên xu hướng dữ liệu ứng dụng trong ra quyết định giao dịch thị trường tiền điện tử
Sự phát triển nhanh chóng của thị trường tiền điện tử đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với các phương pháp ra quyết định giao dịch có khả năng thích ứng với tính biến động cao và phi tuyến của dữ liệu giá. Trong bối cảnh đó, học tăng cường được xem là một hướng tiếp cận tiềm năng nhờ khả năng học trực tiếp thông qua tương tác với môi trường mà không cần dữ liệu gán nhãn. Tuy nhiên, việc chỉ sử dụng học tăng cường thuần túy thường gặp hạn chế trong việc kiểm soát rủi ro và tối ưu lợi nhuận khi áp dụng vào thị trường tài chính thực tế.


 
Công nghệ 4.0  
 
FPT ký 6 hợp tác chuyển đổi AI với tập đoàn lớn tại Thái Lan và Singapore
FPT hợp tác chiến lược với các tập đoàn Thái Lan và Singapore trong chuyển đổi trí tuệ nhân tạo (AI), thúc đẩy đổi mới công nghệ và nâng cao hiệu quả kinh doanh.


 
Điện tử  
 
AGIBOT triển khai robot bán nhân hình trong sản xuất điện tử
AGIBOT vừa công bố việc đưa dòng robot AGIBOT G2 vào môi trường sản xuất điện tử tiêu dùng tại Longcheer Technology. Đây được xem là bước tiến quan trọng, đánh dấu việc ứng dụng trí tuệ nhân thể (embodied AI) ở quy mô công nghiệp, trực tiếp trong quy trình sản xuất cốt lõi.


 
Tin học  
 
Thuật toán học tăng cường cải tiến dựa trên xu hướng dữ liệu ứng dụng trong ra quyết định giao dịch thị trường tiền điện tử
Sự phát triển nhanh chóng của thị trường tiền điện tử đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với các phương pháp ra quyết định giao dịch có khả năng thích ứng với tính biến động cao và phi tuyến của dữ liệu giá. Trong bối cảnh đó, học tăng cường được xem là một hướng tiếp cận tiềm năng nhờ khả năng học trực tiếp thông qua tương tác với môi trường mà không cần dữ liệu gán nhãn. Tuy nhiên, việc chỉ sử dụng học tăng cường thuần túy thường gặp hạn chế trong việc kiểm soát rủi ro và tối ưu lợi nhuận khi áp dụng vào thị trường tài chính thực tế.


 



© Copyright 2020 Trung tâm Khởi nghiệp và Đổi mới sáng tạo - Sở Khoa học và Công nghệ TP. Cần Thơ
Địa chỉ: 118/3 Trần Phú - Phường Cái Khế - thành phố Cần Thơ
Giấy phép số: 05/ GP-TTĐT, do Sở Thông tin và Truyền Thông thành phố Cần Thơ cấp ngày 23/5/2017
Trưởng Ban biên tập: Ông Vũ Minh Hải - Giám đốc Trung tâm Khởi nghiệp và Đổi mới sáng tạo - Sở Khoa học & Công nghệ TP. Cần Thơ
Ghi rõ nguồn www.trithuckhoahoc.vn khi bạn sử dụng lại thông tin từ website này