Chăm sóc hoa lan hồ điệp bằng công nghệ tưới tiên tiến, tiết kiệm trên địa bàn huyện Di Linh

Hơn 7 năm thành lập và đi vào hoạt động, Hợp tác xã (HTX) Liên kết mắc ca Di Linh (xã Đinh Lạc, huyện Di Linh) luôn chủ động nguồn nước tưới trên 85 ha diện tích mắc ca của 33 nông hộ liên kết sản xuất gắn với chế biến và tiêu thụ. Trong đó, chiếm 80% diện tích mắc ca xen canh với cây cà phê và 20% diện tích mắc ca chuyên canh, tọa lạc phần lớn vùng nông nghiệp xã Đinh Lạc rồi “lan tỏa” sang các địa bàn thị trấn Di Linh, các xã Hòa Nam, Hòa Bắc, Tân Châu. Bên cạnh dẫn nước tưới về hàng năm từ hồ thủy lợi 3 Tháng 2 với khoảng cách từ 50 m đến 500 m, toàn bộ 33 nông hộ thành viên của HTX đều đào ao, hồ nhỏ tích nước từ các khe suối tự nhiên trên núi cao chảy về hoặc bơm lên từ hệ thống giếng ngầm trong vườn, đảm bảo dự phòng đủ tưới nước trong những tháng từ đầu đến cuối mùa khô hằng năm.

Giám đốc HTX Lê Văn Trường cho hay: “Mỗi năm cây mắc ca tưới từ 4 - 5 lần, tưới trực tiếp trong bồn gốc cây, trong đó chiếm khoảng 20 - 25% số lần tưới sau khi bón phân. Riêng diện tích mắc ca xen canh với cây cà phê thì tiết kiệm khoảng 30% lượng nước hàng năm. Vì 30% lượng nước tưới cây mắc ca còn được thẩm thấu nuôi dưỡng cây cà phê…”. Kết quả trong niên vụ vừa qua, cây cà phê xen canh thu hoạch 4 - 6 tấn nhân/ha cộng với thu hoạch cây mắc ca xen canh với 20 kg/cây, chuyên canh 30 kg/cây. Đặc biệt, HTX đã đưa vào chế biến 60 tấn hạt mắc ca nguyên liệu cho ra thành phẩm 30 tấn mắc ca hạt sấy đạt chất lượng và hiệu quả kinh tế xuất khẩu sang thị trường Nga.

Cũng trên vùng nông nghiệp xã Đinh Lạc, huyện Di Linh, nông hộ Trịnh Tấn Vinh tiết kiệm nước tưới cho cây cà phê hữu cơ chủ lực bằng các loại cây ăn trái che bóng mát trên tầng cao nhất, cây lạc dại giữ độ ẩm đất ở tầng thấp nhất. Trong khu vườn hơn 1 ha cà phê hữu cơ ở đây, ông Vinh cũng đã đào một giếng nước khoan bơm lên tích trữ khoảng 90 m3 nước mỗi năm để phòng, chống hạn hán kéo dài. Ông Vinh chia sẻ: “Vườn cà phê hữu cơ của nông hộ gia đình chúng tôi mỗi năm chỉ tưới nước 2 - 3 lần, giảm 3 - 4 lần so với các vườn cà phê sản xuất thông thường; tương ứng với tiết kiệm 50% khối lượng nước ngầm khai thác. Niên vụ cà phê hữu cơ của hộ gia đình chúng tôi giảm khoảng 15% năng suất, nhưng nhờ chất lượng hữu cơ tự nhiên, nên giá trị sản phẩm bán ra tăng lên đến 40%...”.

Thống kê trên địa bàn huyện Di Linh đến nay có 4 công trình Thuỷ điện Đồng Nai 2, VRG Bảo Lộc, Đa Trou Kea và Đồng Nai 1, tổng dung tích hồ chứa khoảng hơn 288,61 triệu m3 nước; 32 hồ chứa thủy lợi với tổng dung tích khoảng 30,45 triệu m3 nước, năng lực nước tưới tiêu khoảng 1.902 ha lúa, gần 59.678 ha cây công nghiệp dài ngày và nuôi trồng thủy sản diện tích mặt nước 151,2 ha. Theo ngành Nông nghiệp và Môi trường huyện Di Linh, trong năm 2025, nhu cầu khai thác, sử dụng nước phục vụ sản xuất nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản không vượt quá thiết kế của các công trình thủy lợi huyện Di Linh. Tuy nhiên, nếu tình hình nắng hạn năm 2025 kéo dài và không có mưa, dự báo trên địa bàn huyện Di Linh có thể thiếu nước tưới tập trung chủ yếu tại các xã Gia Bắc, Sơn Điền, Tân Lâm, Tam Bố, Đinh Trang Hòa, Liên Đầm, Hòa Trung, Gung Ré, Đinh Lạc, Gia Hiệp...

Bởi vậy, Phòng Nông nghiệp và Môi trường Di Linh phối hợp cùng các địa phương tăng cường tuyên truyền, vận động các tổ chức, doanh nghiệp, nông dân trên địa bàn sử dụng nước tiết kiệm, chủ động có biện pháp tích trữ nước trong bồn chứa, bể chứa, ao, hồ nhỏ để sử dụng như mô hình của HTX Liên kết mắc ca Di Linh và nông hộ Trinh Tấn Vinh ở xã Đinh Lạc nêu trên. Đồng thời, tăng cường công tác kiểm tra thực trạng hồ, đập, tình hình dự trữ nước, vận hành điều tiết nước, qua đó xác định hồ, đập nào cần phải nâng cấp sửa chữa, hồ đập nào cần phải nạo vét; chủ động xây dựng cụ thể kế hoạch cung cấp nước, lịch tưới nước trong từng khu vực, từng đối tượng cây trồng một cách phù hợp, đảm bảo cân đối đủ nguồn nước tưới cho cây trồng trên địa bàn.