Một cuộc trải nghiệm

Vào một ngày đầu xuân 2011, chúng tôi đáp xe đi Bình Thuận. Ngay khi lên xe chúng tôi đã dặn tài xế "Anh làm ơn nhắc khi xe đến gần trang trại điện gió ở Tuy Phong nhé". "Không cần phải nhắc, ai cũng sẽ nhìn thấy những tháp điện gió từ xa, hành khách lần nào đi qua cũng không khỏi trầm trồ, thán phục, nhiều người còn hỏi đó là cột gì mà cao và lại quay như chong chóng vậy"...- lái xe trả lời.

Xe đến Tuy Phong lúc 15 giờ 30. Đúng như lời của anh lái xe, từ cách xa chúng tôi đã nhìn thấy những tháp điện gió sừng sững giữa đất trời Bình Thuận. Thấy tôi cứ nhấp nha nhấp nhổm, anh lái xe liền nói "Còn lâu mới tới lối vào, chị cứ yên tâm, tôi sẽ dừng đúng chỗ, trông gần thế thôi chứ còn xa lắm, tháp cao thế cơ mà".

Quả thật, xe chạy tiếp khoảng 15 phút thì mới tới lối rẽ vào trang trại, đón chúng tôi ngay lối rẽ là anh Van Hung Albert, người Việt quốc tịch Đức, Phó Chủ tịch HĐQT Fuhrlander Vietnam. Ngay tại trang trại hiện ra một bãi chiến trường la liệt những thiết bị hiện đại khổng lồ. Bên này là vài chục cánh quạt, bên kia là những tuabin gió nằm xếp hàng, và góc khác là một lô những trụ tháp. Trông những thiết bị hiện đại nằm trên mặt đất thì thấy chúng khổng lồ nhưng khi nhìn thấy ngay cạnh đó là chiếc cẩu 550 tấn được mua từ Đức về để ráp tuabin ở độ cao 85m, thì tuabin lúc này trông nhỏ xíu như cái thùng phi nhỏ.

Anh Hùng cho biết, ngay từ đầu dự án, chúng tôi đã đưa được 6 kỹ sư sang Đức đào tạo, với thời gian từ 3 đến 6 tháng. Trong lần lắp 5 trụ đầu tiên, các kỹ sư Đức trực tiếp thi công còn kỹ sư Việt quan sát, học hỏi. Từ tuabin thứ 6 trở đi, các kỹ sư Việt trực tiếp việc lắp đặt, kỹ sư Đức chỉ hỗ trợ khi cần thiết. Như vậy có thể khẳng định người Việt chúng ta không có việc gì là không làm được. Để có được những tuabin gió đứng sừng sững giữa bầu trời trong điều kiện khí hậu, môi trường Việt Nam đã từng là những chuyện không tưởng, thế nhưng nay đã thành hiện thực.
Nhẩm tính sơ các thông số về thiết bị:cánh quạt 5,8 tấn có chiều dài 37,5m, tuabin 61 tấn, rotor 16 tấn; và tháp điện với chiều dài 85m, tổng 200 tấn được chia làm 4 đoạn và chân tháp nặng nhất là 60 tấn với bán kính 4,3m. Vận chuyển những thiết bị khổng lồ đó đã thực sự là cả một kỳ tích trong điều kiện đường sá với nhiều ổ trâu, ổ gà và nhiều khúc cua hẹp.

Fuhrlander vận chuyển tuabin gió từ nhà máy tới Hamburg với quãng đường là 550km nhưng chỉ cần 1 đêm. Vận chuyển từ Hamburg về cảng Phú Mỹ là 5 tuần. Còn từ Phú Mỹ về Tuy Phong chỉ có 230km, nhưng cần đến 10 tuần cho 5 tổ máy đầu tiên. Tổng cộng đã có 9 xe rơ móc kéo được điều động và kết quả là 1 xe bị gãy trục, 24 lốp xe bị nổ tung. Điều phiền toái nhất là do xe chạy quá chậm đã cản trở giao thông trên đường, vì thế xe khách, xe chở hàng đông lạnh khi không vượt được đã la ó và dọa sẽ thuê đầu gấu xử lý, về sau Fuhrlander đã phải thuê đội xe bảo vệ đi kèm. Tất cả những khó khăn trên vẫn chưa là điều kinh khủng nhất. So với việc phải đối phó các loại...dây điện thoại, Internet chăng ngang đường. Hầu hết các loại dây này ở Việt Nam đều mắc ở độ cao so với mặt đất từ 4-5m, trong khi thiết bị chở trên xe lên tới 6m. Trong quá trình vận chuyển luôn có một lực lượng cứu hộ đi cùng và nhiệm vụ của họ là dùng các cây sào để chống dây điện cho xe qua, mà từ Phú Mỹ về Bình Thuận thì có tới hàng ngàn điểm phải chống dây, có tới hàng trăm điểm dây bị đứt. Để giải quyết vấn đề này phải có một đội ngũ kỹ sư điện đi theo sửa chữa.

Năng lượng sạch cần được đặt lên bàn cân

Với 9 tổ máy lắp đặt thành công tính đến cuối năm 2010 đã hòa được 13.500 megawatt điện vào mạng lưới điện quốc gia. Bình Thuận- nơi có tiềm năng gió cao, có ngày lên tới 11m/s và sản xuất được 1,5 kilowat/giờ. Như vậy có thể thấy rõ nguồn tài nguyên thiên nhiên của nước ta là vô tận.

Ở vào thời điểm này, khi hạn hán kéo dài, nước tại các hồ khô hạn và việc sản xuất đã phải cầm chừng. Đầu tư cho năng lượng gió đã bao gồm cả việc đầu tư các ngành nghề khác ăn theo, vì cứ mỗi tuabin được dựng lên là kéo theo thu nhập  cho kỹ sư tư vấn lập dự án, kỹ sư công trình, ngành sản xuất xi măng, thiết bị điện, vận tải, ngân hàng, bảo hiểm...bởi mỗi một tuabin 1,5 MW được lắp đặt cần tới từ 300-400 mét khối bê tông cùng với trên 300 tấn thép xây dựng và khoảng 350 tấn thép đặc biệt làm cột tháp, bệ, khung máy...đó là chưa tính tới máy biến thế, thiết bị đóng gạt và hàng chục ngàn km dây điện cao, hạ thế, viễn thông cùng các thiết bị tự điều khiển khác. Bằng chứng là trong 15 tổ máy đã và đang được lắp ráp vào thời điểm hiện tại, chủ đầu tư đã sử dụng như cột tháp made in Vietnam được sản xuất bởi Công ty UBI- Tower, các cột tháp này đã được khẳng định chất lượng bởi các kỹ sư của Fuhrlander với giá chỉ bằng 2/3 giá thành ngoại nhập.

Tiềm năng điện gió đang rất dồi dào và đang chờ một chính sách và giá cả phù hợp để thu hút các nhà đầu tư. Nguồn tài nguyên vô tận của chúng ta đang chờ đợi để được khai thác nhằm giải quyết một phần nhu cầu về điện- tạo tiền đề cho cuộc sống văn minh, phồn thịnh.