Một nghiên cứu mới đây được thực hiện từ tháng 01/2025 đến tháng 08/2025 trên 270 sinh viên tại Trường Đại học Y Dược – Đại học Thái Nguyên đã hé lộ những con số ấn tượng về thực trạng này.

Kết quả cho thấy có tới 96,7% sinh viên đã tiếp cận và sử dụng AI để hỗ trợ học tập. Điều này phản ánh mức độ phổ cập AI vào năm 2025 đã tăng lên đáng kể so với các năm trước đó, cho thấy sự "hữu ích trong nhận thức" của người học về công nghệ mới.

ChatGPT và Gemini: Những "người bạn đồng hành" phổ biến

Nghiên cứu chỉ ra rằng sinh viên chủ yếu tiếp cận AI qua các kênh mạng xã hội như Facebook, Tiktok (chiếm 95,8%). Trong số đó, ChatGPT vẫn là công cụ được ưa chuộng nhất với tỉ lệ sử dụng lên đến 91,1%, tiếp theo là Gemini (58,1%) và DeepSeek (26,3%).

Mục đích sử dụng của sinh viên Y khoa mang tính thực tiễn cao: 47,1% sinh viên dùng AI để phân tích dữ liệu y học; 42,5% ứng dụng vào việc viết bài luận và báo cáo; 33,7% sử dụng để luyện tập ngoại ngữ. Đặc biệt, AI được tích hợp sâu rộng vào hoạt động tự học (83,1%) và học nhóm (56,3%), giúp sinh viên giải quyết các bài tập và nghiên cứu một cách nhanh chóng.

Khoảng trống về kiến thức và rào cản chi phí

Dù tỉ lệ sử dụng cao, nghiên cứu đã thẳng thắn chỉ ra những đóng góp quan trọng trong việc nhận diện các "điểm nghẽn": Thiếu hụt kiến thức cốt lõi: Chỉ có 26,6% sinh viên hiểu đúng khái niệm về AI và 16,3% hiểu đúng về nhiệm vụ của công nghệ này. Điều này dẫn đến nguy cơ sử dụng lệch hướng hoặc thụ động; Khó khăn về kinh tế và kỹ năng: 49,8% sinh viên gặp rào cản về chi phí sử dụng các phiên bản AI nâng cao và 39,1% cảm thấy thiếu kỹ năng khai thác công nghệ hiệu quả; Lo ngại về độ tin cậy: 38,3% sinh viên bày tỏ sự lo lắng về tính chính xác của thông tin do AI cung cấp.

Lời giải cho bài toán đào tạo tương lai

Đóng góp lớn nhất của nghiên cứu chính là việc xác định nhu cầu cấp thiết về một chương trình đào tạo chính quy. Với 86,3% sinh viên mong muốn được đào tạo bài bản về cách sử dụng AI , nhóm tác giả nhấn mạnh rằng các cơ sở giáo dục y tế cần sớm xây dựng các khóa học kỹ năng AI phù hợp với đặc thù ngành Y học dự phòng. Việc tích hợp AI vào chương trình giảng dạy một cách có hệ thống và kiểm soát sẽ giúp sinh viên không chỉ khai thác tối đa tiềm năng công nghệ mà còn đảm bảo tính đạo đức và học thuật trong môi trường y khoa. Nghiên cứu này là cơ sở khoa học quan trọng để Trường Đại học Y Dược Thái Nguyên và các cơ sở đào tạo y tế khác đưa ra những định hướng tối ưu hóa công nghệ, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực y tế trong tương lai.

Nghiên cứu đăng trên Tạp chí Y Dược học Cần Thơ – Số 92/2025