Thiên hà [ Đăng ngày (04/04/2026) ]
Sự sống không cần Mặt Trời? Hé lộ môi trường sống tiềm năng trên các “hành tinh lang thang”
Một nghiên cứu mới đang mở rộng đáng kể giới hạn tìm kiếm sự sống ngoài Trái Đất, khi cho rằng các điều kiện hỗ trợ sự sống có thể tồn tại trên những mặt trăng quay quanh các hành tinh trôi tự do trong không gian liên sao.

Từ lâu, nước lỏng được xem là yếu tố thiết yếu cho sự sống. Tuy nhiên, các nhà khoa học từ LMU Munich và Max Planck Institute for Extraterrestrial Physics phát hiện rằng ngay cả trong môi trường không có ánh sáng từ ngôi sao, các đại dương vẫn có thể tồn tại ở trạng thái lỏng trong thời gian lên tới 4,3 tỷ năm. Điều này tương đương với gần toàn bộ lịch sử của Trái Đất — đủ dài để sự sống phức tạp hình thành.

Các hành tinh “lang thang” (free-floating planets) hình thành khi những hành tinh trẻ bị lực hấp dẫn “đẩy” ra khỏi hệ sao của chúng trong giai đoạn đầu hỗn loạn. Những thiên thể này trôi dạt trong thiên hà Milky Way mà không có ngôi sao chủ. Dù vậy, nghiên cứu cho thấy các hành tinh khí khổng lồ bị “trục xuất” như vậy vẫn có thể giữ lại hệ vệ tinh — những mặt trăng quay quanh chúng.

Điểm then chốt giúp duy trì sự sống nằm ở hiện tượng “nung nóng thủy triều”. Khi quỹ đạo của các mặt trăng trở nên dẹt sau khi bị đẩy ra khỏi hệ, lực hấp dẫn từ hành tinh liên tục kéo giãn và nén chúng. Quá trình này tạo ra nhiệt từ bên trong, đủ để giữ nước ở dạng lỏng ngay cả trong cái lạnh gần như tuyệt đối của không gian.

Bên cạnh đó, khí quyển giàu hydro đóng vai trò như một “tấm chăn giữ nhiệt”. Khác với CO₂ — loại khí nhà kính quen thuộc trên Trái Đất — hydro vẫn ổn định ở nhiệt độ cực thấp. Dưới áp suất cao, các phân tử hydro có thể hấp thụ và giữ nhiệt thông qua cơ chế va chạm, giúp duy trì nhiệt độ bề mặt cần thiết cho sự tồn tại của nước lỏng.

Nghiên cứu cũng gợi mở những liên hệ thú vị với Trái Đất sơ khai. Theo tác giả chính David Dahlbüdding, môi trường hình thành sự sống không nhất thiết phải phụ thuộc vào Mặt Trời. Các điều kiện giàu hydro, kết hợp với chu kỳ ướt – khô do lực thủy triều tạo ra, có thể thúc đẩy sự hình thành các phân tử hữu cơ phức tạp — bước quan trọng trong quá trình khởi nguồn sự sống.

Đáng chú ý, các hành tinh trôi tự do có thể tồn tại với số lượng rất lớn, thậm chí tương đương số lượng sao trong thiên hà. Nếu nhiều trong số đó có mặt trăng, thì vũ trụ có thể chứa vô số “ốc đảo sự sống” ẩn mình trong bóng tối.

Phát hiện này không chỉ thay đổi cách các nhà khoa học tìm kiếm sự sống ngoài Trái Đất, mà còn cho thấy sự sống có thể tồn tại ở những nơi tưởng chừng khắc nghiệt nhất — ngay cả trong khoảng không lạnh lẽo, không có ánh sáng của các vì sao.

nttvy
Theo https://scitechdaily.com/
In bài viết  
Bookmark
Ý kiến của bạn

Video




© Copyright 2020 Trung tâm Khởi nghiệp và Đổi mới sáng tạo - Sở Khoa học và Công nghệ TP. Cần Thơ
Địa chỉ: 118/3 Trần Phú - Phường Cái Khế - thành phố Cần Thơ
Giấy phép số: 05/ GP-TTĐT, do Sở Thông tin và Truyền Thông thành phố Cần Thơ cấp ngày 23/5/2017
Trưởng Ban biên tập: Ông Vũ Minh Hải - Giám đốc Trung tâm Khởi nghiệp và Đổi mới sáng tạo - Sở Khoa học & Công nghệ TP. Cần Thơ
Ghi rõ nguồn www.trithuckhoahoc.vn khi bạn sử dụng lại thông tin từ website này