Mới đây, trên Tạp chí Y Dược học Cần Thơ (Số 91/2025), tác giả Nguyễn Thị Ngọc Thanh đến từ Trường Cao đẳng Cộng đồng Hậu Giang đã công bố một nghiên cứu đầy tính nhân văn và thực tiễn: Ứng dụng mô hình cánh tay tái sử dụng từ các vật tư tiêu hao có sẵn.

Từ áp lực thiếu thốn đến ý tưởng sáng tạo

Tại các cơ sở đào tạo y tế có nguồn lực hạn chế, việc thiếu hụt mô hình thực hành khiến sinh viên ít có cơ hội thao tác thường xuyên, dẫn đến tâm lý lo lắng khi thực tập lâm sàng. Xuất phát từ thực tế này, tác giả Nguyễn Thị Ngọc Thanh đã nghiên cứu tận dụng các vật tư tiêu hao đã qua sử dụng hoặc có sẵn như: găng tay cao su, dây truyền dịch cũ, bông băng và các vật liệu mô phỏng cấu trúc cơ thể người. Qua bàn tay khéo léo và tư duy sư phạm, những vật dụng này được lắp ghép thành một "cánh tay mô hình" có cấu trúc tương tự như tay người, cho phép sinh viên thực hiện các kỹ thuật như tiêm tĩnh mạch, lấy máu hoặc thay băng.

Đóng góp quan trọng về kinh tế và giáo dục

Nghiên cứu không chỉ dừng lại ở việc tạo ra một học cụ rẻ tiền mà còn chứng minh được hiệu quả giáo dục vượt trội. Qua khảo sát trên 56 sinh viên điều dưỡng, kết quả cho thấy:

Tính thực tế cao: Sinh viên đánh giá mô hình có độ chân thực cao, giúp họ dễ dàng hình dung và thực hiện các kỹ thuật điều dưỡng cơ bản mà không sợ gây tổn thương cho người thật.

Tối ưu hóa chi phí: Giải pháp này giúp giảm thiểu đáng kể kinh phí mua sắm mô hình nhập ngoại vốn rất đắt đỏ, đồng thời tận dụng hiệu quả rác thải y tế sạch, góp phần bảo vệ môi trường.

Tăng cường tần suất thực hành: Với chi phí thấp, nhà trường có thể trang bị số lượng lớn mô hình, giúp mỗi sinh viên đều có cơ hội thực tập riêng biệt, thay vì phải chờ đợi theo nhóm như trước đây.

Sự hài lòng và sự tự tin của sinh viên

Điểm nhấn của nghiên cứu là sự thay đổi về thái độ học tập. Tác giả chỉ ra rằng sinh viên cảm thấy hứng thú và tự tin hơn hẳn sau khi được rèn luyện trên mô hình tái chế này. Việc sai sót trên mô hình không gây ra hậu quả nghiêm trọng, cho phép người học tự do thử nghiệm, rút kinh nghiệm và hoàn thiện kỹ năng một cách bền vững. Các chỉ số về độ hài lòng và hiệu quả học tập đều đạt mức cao, khẳng định giá trị của việc "vượt khó bằng sáng tạo".

Mở ra hướng đi mới trong đào tạo kỹ năng y khoa

Công bố của tác giả Nguyễn Thị Ngọc Thanh tại Trường Cao đẳng Cộng đồng Hậu Giang là một minh chứng điển hình cho việc ứng dụng tư duy thiết kế vào giáo dục y tế. Đóng góp lớn nhất của nghiên cứu chính là sự khẳng định: chất lượng đào tạo không chỉ phụ thuộc vào thiết bị hiện đại mà còn nằm ở sự tâm huyết của người thầy trong việc tạo ra các giải pháp học tập phù hợp với bối cảnh địa phương.

Đây là một mô hình rất cần được nhân rộng tại các trường cao đẳng, trung cấp y tế trên cả nước, nơi điều kiện trang thiết bị còn nhiều khó khăn, nhằm hướng tới mục tiêu cuối cùng là nâng cao tay nghề cho đội ngũ điều dưỡng, đảm bảo sự an toàn và hài lòng cho người bệnh.

Mọi chi tiết về phương pháp chế tạo và kết quả can thiệp, quý độc giả có thể tham khảo tại bài báo gốc: DOI: 10.58490/ctump.2025i91.3853.